logo فیزیوتراپی شریعتی

021-22 89 26 89
پذیرش کلینیک
پرسش و پاسخ
فیزیوتراپی شریعتی /  انواع بیماری ها / درمان قطعی آرتروز-فیزیوتراپی آرتروز-ورزشهای طبی آرتروز-دکتر رضایی

درمان قطعی آرتروز-فیزیوتراپی آرتروز-ورزشهای طبی آرتروز-دکتر رضایی

درمان-قطعی-آرتروز-فیزیوتراپی-ورزشهای-طبی-آرتروز-دکتر-رضایی

یکی از بیماری های شایع و دردناک سیستم اسکلتی عضلانی درگیری‌های مفاصل و فرسایش آن می‌باشد که به نام آرتروز معروف است واژه آرتروز به درگیری‌های در مفصل اطلاق می‌شود که سطوح مفصلی ساییده شده و غضروف مفصلی از بین می‌رود و با سایش در استخوان ها درد طاقت فرسایی را ایجاد می نماید. روش های درمانی نوین برای درمان آرتروز در کلینیک فیزیوتراپی شریعتی راهگشای بیماران بوده است.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis.png 

 

 

به نام خدا

 

با توجه به اهمیت آرتروز در بیمارانی که به کلینیک مراجعه می‌نمایند و درمان قطعی آن بر آن شدیم تا نکاتی را به زبان ساده برای بیماران تشریح نماییم. این نکات در قالب بیان پرسش و پاسخ که بیماران بیشتر با آنها مواجه می شوند بیان گردیده است. امید است تا بتوانیم با این مقاله نگرش و آگاهی عمومی را نسبت به مشکل آرتروز و رفع آن بیشتر و عمیق تر نماییم.

 

 http://scpt.ir/uploads/arthrosis-what-is.jpg

آرتروز یا فرسایش مفصل چیست؟

 واژه آرتروز به شرایطی اطلاق می شود که در آن مفصل دچار فرسایش شده و در آن عوامل التهابی آنچنانی دیده نمی‌شود و این عارضه متفاوت از واژه آرتریت که در آن مفصل دچار التهاب می‌شود میباشد.

آرتروز می‌تواند باعث ایجاد درد بیمار شده و غضروف های مفصلی و  استخوان ها به گذر زمان تخریب می شوند و در نتیجه دامنه حرکتی کاهش پیدا کرده و مفصل دچار خشکی می شود.

 

 http://scpt.ir/uploads/epidemiology arthrosis.jpg

اپیدمیولوژی یا شیوع در آرتروز 

 به طور معمول در سال ۲۰۱۰ ، ۲۵۰ میلیون نفر از سراسر جهان دچار دردهای ناشی از آرتروز زانو بوده اند که تقریباً ۳٫۶   درصد جمعیت جهان را شامل میشد. در حالیکه  ۰٫۸۵ درصد از جمعیت جهان دچار دردهای ناشی از آرتروز در مفصل هیپ بوده‌اند.

در ایالات متحده در سال ۲۰۱۱ میزان بستری در بیمارستان ها به علت آرتروز ۹۶۴ هزار مورد گزارش شده است که این معادل ۳۱ مورد از ۱۰ هزار مورد جمعیت بوده است.

 

رابطه جنسیت و نژادها در آرتروز

همانطور که قبلاً ذکر کردید میزان شروع آرتروز با افزایش سن افزوده می‌شود و در افرادی که بالای ۶۰ سال دارند ۱۰ درصد در مردان در مقایسه با ۱۸ درصد زنان درگیری وجود دارد.

 

مفاصل شایع در آرتروز کدام است؟

به طور کلی آرتروز می‌تواند در هر مقطعی که فشار ناشی از فعالیت های معمول و غیر معمول وجود دارد ایجاد شود. ولی در مواردی که مفصل مجبور به تحمل وزن می باشد بیشتر شیوع دارد. به طور مثال در مفاصل اندام تحتانی که تحمل وزن در آنها بیشتر می باشد آرتروز شایع تر است.

نمونه هایی از مفاصل که در آنها آرتروز بیشتر است را در زیر ملاحظه می نمایید.

 

آرتروز لگن 

لگن به عنوان یکی از مفاصلی که تحمل وزن زیادی را دارد می تواند دچار آرتروز شود. در شکل زیر به نوک پیکان زرد در ایجاد لبه های استخوانی و استخوان سازی اضافه یا استوفیت توجه نمایید.

 http://scpt.ir/uploads/arthrosis-hip.jpg

 

آرتروز زانو 

مفصل زانو به عنوان یکی از مفاصل بسیار مهم در بدن عملکردهای بسیار مهمی را ایفا می نماید به علت حرکت زیاد این مفصل و ثبات کمتر نسبت به لگن به لحاظ شیوع شناسی می ‌تواند بیشتر دچار آرتروز شود. در شکل زیر تخریب غضروف مفصلی در استخوان فمور و همچنین استخوان تیبیا و لبه های استخوانی یا استوفیت  را مشاهده می نمایید.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-knee-1.jpg

 

آرتروز گردن 

افرادی که پشت میز کامپیوتر و یا میز مطالعه به صورت طولانی مدت و وضعیت های بد قرار می گیرند بیشتر دچار آرتروز های ناحیه گردن می شوند این افراد دردهای ناحیه گردن همراه با صدا های مفصلی را گزارش می نمایند. همانطور که در شکل زیر ملاحظه می نمایید لبه های استخوانی در سمت قدام تنه مهره های گردنی به خصوص در فضای پنجم و ششم و هفتم همراه با کاهش فاصله مفصلی دیده می‌شود.

 

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-cervical.jpg

 

آرتروز کمر 

مطابق مهره های گردنی همچنین در ناحیه کمر نیز این اتفاق در موارد آرتروز دیده می شود همانطور که در شکل زیر ملاحظه می نمایید کاهش فاصله مفصلی به خصوص در مهره هایی که با پیکان نشان داده شده است مشهود است تیز شدن لبه های استخوانی را نیز در سمت قدام مهره مشاهده می نمایید.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-lumbar.jpg

 

آرتروز دست 

دست به علت کارکرد های روزانه و فعالیت هایی که به ظاهر سبک می آیند ولی برای مفاصل کوچک دست سنگین می باشند مجبور به تحمل فعالیتها می باشد در حالیکه در گذر زمان این فشارهای کاری می تواند سبب تخریب مفاصل و ایجاد آرتروز در دست شود همانطور که در شکل زیر ملاحظه می نمایید مقایسه بین مفصل سالم و نرمال با مفصل انگشتان دست که دچار آرتروز شده‌اند در شکل مشخص شده است. لایه آبی رنگ همان غضروفی است که در مفاصل آرتروز شده از بین رفته است.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-hand.jpg

 

آرتروز مچ پا 

مچ پا و انواع مفاصلی که در فعالیت های روزانه دچار تحمل وزن می شوند و می توانند مستعد آرتروز شوند در شکل زیر با ناحیه قرمز رنگ مشخص شده دو ناحیه شایع در آرتروز مچ پا محسوب می‌شوند که در رادیولوژی لبه‌های استخوانی و تخریب غضروف مفصلی مشخص است.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-ankle.jpg

 

آرتروز شانه 

شیوع آرتروز در اندام فوقانی نسبت به اندام تحتانی کمتر می باشد ولی این قاعده در استخوان شانه و کمپلکس مفصل شانه مستثنا می باشد همانطور که در شکل زیر ملاحظه می نمایید لبه های پیکان زرد رنگ نشان از تخریب غضروف مفصلی و همچنین ایجاد فضای تنگ در شانه گردیده است که دال بر ایجاد آرتروز در مفصل شانه می باشد. 

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-shoulder.jpg

 

 

چه افرادی دچار آرتروز می شوند؟

آرتروز یک بیماری پیشرونده با علل مختلف و زمینه ساز می‌تواند در نژادهای مختلف انسانی ایجاد شود. از عوامل ژنتیکی , نحوه استفاده ناصحیح از مفاصل و همچنین فعالیت های بدنی نامنظم گرفته همگی می تواند تاثیر گذار در افراد مختلف و ایجاد آرتروز در مفاصل شود.

 http://scpt.ir/uploads/arthrosis-people.jpg

علت ایجاد آرتروز چیست؟

علت آرتروز همانطور که قبلاً ذکر گردید می‌تواند فرسایش و وارد شدن نیروهای ابنرمال در مفصل باشد که در زیر به طور مختصر به برخی از عوامل دیگر نیز اشاره خواهیم نمود شامل :

  1. آسیب ها و شکستگی ها
  2. عفونت ها
  3. اختلالات متابولیک
  4. درگیری های سیستم ایمنی
  5. افزایش وزن
  6. افزایش سن
  7. تغییرات غضروف مفاصل
  8. استفاده ناصحیح از مفاصل

 

 

یک نمونه مثال 

مثال بارز در ایجاد آرتروز را می‌توان در فرسایش تایر های اتومبیل ذکر نمود.

 

پاسخ پرسش های فوق در حقیقت می تواند راه گشای تفکر صحیح تر در خصوص علت آرتروز و اینکه آیا می‌توان روشهای جلوگیری از پیشرفت آن را کمتر نمود بنماید.

در پاسخ به پرسش مذکور می‌توان ذکر کرد که :

 فرسایش جزء لاینفک زندگی مادی محسوب می شود و هیچگاه نمی توان روشی پیدا کرد که میزان فرسایش در محیط به صفر برسد.

 

در حقیقت عواملی که می‌توانند سبب فرسایش مفصلی شود هیچگاه به صفر نخواهند رسید و فرسایش در مفصل ایجاد خواهد شد.

اما 

می‌توان عوامل مستعد کننده فرسایش را شناسایی نموده و آنها را به حداقل رساند.

 

 

یکی از عوامل فرسایش در اجزای متحرک بی ‌ثباتی در هنگام حرکت و وارد شدن نیروهای مخرب می باشد. در مثال فوق می توان درک صحیح تری از عوامل فرسایش دهنده مفصل داشته باشیم.

عوامل ثبات دهنده مفصل اگر دچار آسیب و اختلال شده باشند ثبات مفصلی کاهش پیدا کرده و مفصل به گذر زمان دچار فرسایش ناشی از بی ثباتی در هنگام حرکت خواهد شد و این فرسایش به گذر زمان سبب ایجاد آرتروز می شود. هرچند که اگر عوامل ثبات دهنده در حد بسیار خوب فعالیت داشته باشند نیز به گذر زمان مفصل دچار فرآیند آرتروز خواهد شد.

 

 http://scpt.ir/uploads/tire erosion.jpg

علائم و نشانه های ایجاد آرتروز کدام است؟

علائم آرتروز شامل :

را شامل شود.

 

 http://scpt.ir/uploads/arthrosis-Knee-effusion.jpg

 

 

شرایط شغلی در ایجاد آرتروز

شرایط شغلی می‌توانند به طور مستقیم تاثیر گذار در عوامل مستعد کننده آرتروز محسوب شوند از افرادی که پشت کامپیوتر می نشینند تا کارمندان که بسته به شرایط شغل در وضعیت سخت قرار می گیرند می توانند مستعد آرتروز شوند. به عبارت دیگر نیروهایی که می‌تواند به گذر زمان در مفاصلی مانند ستون فقرات گردنی پشتی و کمری وارد شود مفصل را به گذر زمان دچار آرتروز و درد های مفصلی خواهند نمود.

نمونه دیگر این افراد تایپیست ها می باشند که به علت حرکت های مکرر انگشتان و ضربات حاصله انگشتان دچار دردهای آرتروزی شده و نهایتاً می توانند دچار اختلالات دیگری مانند سندروم تونل کارپال و آرتروز انگشتان شوند.

امروزه طب کار به عنوان یک تخصص بسیار مهم در بررسی عوامل تاثیر گذار در ایجاد آسیب های بدنی در شرایط کاری نقش بسیار مهمی در پیشگیری از انواع اختلالات محیط کار برای جامعه ایفا می نماید. و لازم است در این رشته بسیار مهم نیز رویکرد تخصصی تر لحاظ شود.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-job-dependence.jpg 

مراحل ایجاد آرتروز کدام است؟

 به طور کلی آرتروز مراحل مختلفی داشته و می‌تواند ابتدا از دردهای ساده بدون علائم شروع شود. دردهای آرتروز می‌تواند با گذر زمان در طول شبانه روز در انتهای یک فعالیت سنگین به آهستگی افزایش پیدا کند و این دردها اگر همراه با التهاب باشد ممکن است که در هنگام صبح پس از استراحت شخص را دچار خشکی مفصلی نماید. 

در مراحل پیشرفته تردرد و التهاب و باعث محدود کردن فعالیتهای روزانه شخص می‌شود به نحوی که محدودیت حاصله باعث ایجاد اختلالات حرکتی و حتی درد های شبانه نیز می شود.

پزشک و فیزیوتراپیست متخصص با بررسی عوامل ایجاد کننده با توصیه های مهم می توانند جهت کنترل علائم به بیمار کمک کنند.

در مراحل پیشرفته تر تغییرات مفصلی و دفرمیشن یا تغییر فرم و شکل مفصل ایجاد شده و ممکن است با انجام حرکت در مفصل صداهای مفصلی نیز ایجاد شود.

 

آیا راهی برای پیشگیری از آرتروز وجود دارد؟

همانطور که در مطالب قبلی ذکر گردید آرتروز جزء لاینفک فعالیت‌های روزانه محسوب می‌شود و نمی‌توان برای آن راه صد در صد پیشگیرانه در نظر گرفته ولی می توان عوامل مستعد کننده را شناسایی نموده و با برطرف نمودن عوامل مستعد کننده میزان ابتلا را کم تر نموده و زمان آن را به تعویق انداخت.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-prevention.jpg

 

 تشخیص آرتروز یا فرسایش مفصلی چگونه است؟

تشخیص در آرتروز بر اساس یافته های بالینی و پاراکلینیکی استوار است.

یافته های بالینی در تشخیص آرتروز می تواند شامل :

در آرتروز را شامل شود.

 

در مراحل بعدی ممکن است که پزشک متخصص برای تشخیص قطعی و تعیین میزان شدت عارضه اقدام به توصیه :

نماید.

همانطور که در شکل زیر مشاهده می نمایید در رادیولوژی آرتروز پیشرفته عواملی مانند کاهش فاصله مفصلی به خصوص در مفاصلی که تحمل وزن در آنها انجام می شود مطابق شکل زیر دیده می شود.

یکی دیگر از مشخصه های ایجاد آرتروز در مفصل ایجاد استوفیت های مفصلی می باشد که به صورت گل کلم در مفصل می تواند به خصوص در لبه های مفصلی ایجاد شود. که با انجام حرکت در مفصل می تواند سبب ایجاد اصطکاک و التهاب در مفصل شود در این گونه موارد بنا به نظر جراح ممکن است که جراحی و یا درمان هایی مانند شاک ویو توصیه شود.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-knee-osteophyte.jpg

 

 

 

 

 درمان آرتروز یا فرسایش مفصل 

درمان در آرتروز شامل :

و

مفصل می باشد.

 

در مراحل پیشرفته تر در صورتی که شرایط بیومکانیکی مفصل قابل اصلاح نباشد ممکن است که جراح توصیه جراحی را نماید ولی بهتر است که قبل از جراحی درمانهای غیر جراحی تا حد امکان انجام شود.

 

انواع درمان های خانگی در آرتروز کدامند؟

ورزشهای طبی در درمان آرتروز کدام است؟

انجام تمرین های منظم می‌تواند با بهبود شرایط حرکت مفصلی و همچنین انتشار مایع مفصلی به تمامی مفصل نقش بسیار مهمی در پیشگیری در از آرتروز را ایفا نماید در زیر با نمونه‌ای از انواع تمرینات در منزل میتوانید آشنا شوید.

 

تمرین و ورزش های طبی زیر با توجه به شیوع بیشتر آرتروز در اندام تحتانی برای این ناحیه در نظر گرفته شده است ولی به طور کلی تمرینات و ورزشها بر چند اصل استوار است.

 

اصل اول :

تاکید بر بهبور دامنه حرکتی بعلت اینکه دامنه حرکتی محدود شده خود عامل درد بخصوص درد شبانه می شود.

 

اصل دوم :

تاکید بر بهبود قدرت و استقامت عضلات جعت حفظ ثبات در مفاصل و اندام ها

 

اصل سوم :

تاکید بر بهبود راستای بیومکانیکی مفاصل با اصلاح نیروهای وارده و اصلاح عادت های غلط

 

 

مطابق شکل زیر با قرار گرفتن پشت صندلی و گرفتن لبه های صندلی میتوانید به آهستگی زانوهای خود را خم نموده و تا ۳۰ درجه در مفصل زانو حرکت را به سمت پایین انجام داده و به آهستگی دوباره به حالت ایستاده برگردید انجام این حرکت می‌تواند به تقویت عضلات چهار سر رانی و همچنین بهبود حرکت مفصل زانو بدون اینکه آسیب رسان باشد کمک کننده باشد.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-squat-exercise.jpg

 

 

در شکل زیر همانطور که مشاهده می نمایید با گذاردن یک پا روی پله به آهستگی به بالا ه و سپس پایین می رویم این حرکت می‌تواند به تقویت عضلات چهار سر رانی مطابق شکل قبل کمک کننده بوده و حرکت می‌بایست به آهستگی انجام شود حرکت را می توانید برای پای مقابل نیز تکرار نمایید تعداد انجام این حرکت ها معمولاً ۱۰ مرتبه و در سه ست مجزا قابل انجام خواهد بود.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-step-exercise.jpg

 

یکی از ورزشهای مهم در عین سادگی و تاثیر گذار در بهبود حرکت مفصل زانو مطابق شکل زیر است همانطور که مشاهده می نمایید روی صندلی نشسته و به آهستگی زانوی خود را از حالت خم به حالت صاف میبریم حرکت می‌تواند چندین مرتبه برای دو زانو تکرار شود در حرکت زیر عمل انتقال مایع مفصل و حرکت آن در کل مفصل زانو سبب انتشار مایع سینوویال مفصل شده که نقش بسیار مهمی در تغذیه مفصل زانو ایفا می نماید. 

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-straight-leg-raise-sitting.jpg

 

 

حرکت مهم دیگر برای بهبود دامنه حرکتی در مفصل زانو مطابق شکل زیر است با تکیه بر دیوار و زانوی صاف به آهستگی زانوی خود را خم نموده مطابق شکل و سپس حرکت را مجدداً به زانوی صاف تکرار می نمایم انجام حرکت فوق در موارد محدودیت های حرکتی در زانو و یا کوتاهی در عضلات راست رانی یا رکتوس فموریس بسیار کمک کننده خواهد بود.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-leg-bending.jpg

 

 

یکی از حرکت های مهم در بهبود دامنه حرکتی در زانو مطابق شکل زیر است با گذاردن یک بالش زیر پا مچ پا و انجام حرکت به عقب بردن زانو می توانید دامنه حرکتی اکستنشن یا باز شدن زانو را بهبود دهید در حرکت بعدی همانطور که در شکل دیده می شود پای خود را می توانید از مچ پا سمت بالا بیاورید.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-knee-extension.jpg

 

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-knee-extension-2.jpg

 

 

 

در حرکت زیر همانطور که در شکل ملاحظه می نمایید با بالا آوردن زانو و حمایت زانوی دیگر می‌توانید برای تقویت عضلات چهار سر رانی اقدام نمایید. زانوی سالم در این حرکت پشت زانوی دردناک قرار گرفته و با حمایت آن انجام حرکت را تکمیل می نماید. 

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-knee-extension-assistive.jpg

 

درمان غیر جراحی و فیزیوتراپی در آرتروز

http://scpt.ir/uploads/dr rezaei physiotherapy 250.jpg

در کلینیک فیزیوتراپی مرکزی شریعتی تمامی موارد فوق قابل اجرا و تحت نظارت متخصصین می باشد.

 

 

 

 

تزریق مفصلی در آرتروز

در مواردی ممکن است که پزشک متخصص بر اساس نیاز بیمار توصیه به تزریق مفصلی و استفاده از داروهای کاهنده التهاب برای نتیجه بهتر بنماید. در این گونه موارد با تزریق داخل مفصل دچار آرتروز شده مانند شکل زیر که در زانو انجام می‌شود می‌توان عوامل التهابی را کمتر نموده و درد بیمار را کاهش داد اما نکته بسیار مهم در انجام تزریق مفصلی این است که در صورت ضرورت و تشخیص پزشک متخصص قابل اجرا و انجام می باشد و در غیر اینصورت می‌تواند نه تنها برای بیمار تاثیرگذار نبوده و بلکه باعث بدتر شدن شرایط نیز شود.

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-knee-injection.jpg

 

 جراحی در آرتروز 

در برخی موارد ممکن است که درمانهای غیر جراحی نتیجه مطلوبی را حاصل ننمایند بسته به نظر تیم درمانگر ممکن است که درمان جراحی توصیه شود در روش های جراحی بسته به نظر جراح ممکن است که سطوح مفصلی به صورت پارشیال یا ناقص و یا به صورت توتال یا کامل تعویض شود که در این گونه موارد به طور تقریبی درد بیمار به نحو چشمگیری کاهش یافته ولی ممکن است برخی از فعالیت های روزانه بیمار محدود شود که اینگونه موارد به بیمار گوشزد خواهد شد لازم است تا پس از این دوره جراحی تیم توانبخشی فعالیت های بیمار را متناسب با مفصل جراحی شده تطبیق دهد به عبارت دیگر شرایط زندگی بیمار با مفصل جدید به وی آموزش داده خواهد شد که در کلینیک فیزیوتراپی مرکزی شریعتی موارد فوق تحت نظر دقیق انجام می شود. 

 

 

http://scpt.ir/uploads/arthrosis-knee-arthroplasty.jpg

 

http://scpt.ir/uploads/knee-joint-replacement-surgery.jpg

 

http://scpt.ir/uploads/knee-joint-replacement-surgery-recovery.jpg

 درمان قطعی آرتروز چیست؟

همانطور که در مطالب قبلی ذکر گردید درمان قطعی آرتروز بسته به شرایط توسط پزشک متخصص توصیه خواهد شد از درمانهای غیر جراحی گرفته تا درمان های تکمیلی و جراحی می‌تواند برای آرتروز در نظر گرفته شود. در مواردی که درمان های روتین غیر جراحی نتیجه نگرفته باشد درمان تعویض کامل مفصل راهگشای اینگونه بیماران خواهد بود.

 

لطفا جهت اطلاعات بیشتر به لینک های زیر مراجعه فرمایید

درمان آرتروز با فیزیوتراپی تحت نظارت دکتر رضایی فیزیوتراپیست و متخصص آسیب شناسی ورزشی

 

آسیبها و آرتروز مفصل شانه آکرومیوکلاویکولار AC درمان پیشرفته توسط متخصص فیزیوتراپی

 

 

 

سایر بیماریها

کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت برای فیزیوتراپی مرکزی شریعتی محفوظ است.